Willinks Weust, provincie Gelderland

Hoofdpunten uit het advies

Advies over de aanvulling op de Gelderse natuurdoelanalyse voor de eerste cyclus
De provincie Gelderland stelde in 2023 natuurdoelanalyses op voor elf Natura 2000-gebieden, waaronder het gebied Willinks Weust. Met deze analyses wil de provincie bepalen of de bestaande en geplande maatregelen per gebied voldoende zijn om de natuurdoelen te halen. De Ecologische Autoriteit adviseerde eerder om de eindconclusies in die natuurdoelanalyses beter te onderbouwen of te herzien. De provincie heeft daarop haar eindconclusies opnieuw bekeken en één aanvullend rapport geschreven. Die aanvulling is voor advies aan de Ecologische Autoriteit voorgelegd.

De Ecologische Autoriteit spreekt waardering uit voor de heroverweging en ziet dat de provincie veel essentiële maatregelen voor natuurherstel neemt. Die inzet blijft van groot belang voor het bereiken van de natuurdoelen. Tegelijkertijd constateert de autoriteit dat de provincie te weinig aanvullende informatie ter onderbouwing heeft aangeleverd om het eerdere oordeel over de natuurdoelanalyses te wijzigen. De Ecologische Autoriteit blijft daarom bij haar eerdere adviezen om veel van de eindconclusies te herzien. De provincie zal een betere onderbouwing moeten geven, als zij toekomstige verslechtering van de Natura 2000-gebieden volledig wil uitsluiten.
De Ecologische Autoriteit ziet daarnaast dat de eindconclusies een sterk vereenvoudigd beeld geven van de verwachte natuurontwikkeling. Het geldende beoordelingssysteem kent slechts drie mogelijke categorieën. Daardoor raken nuances en het bredere verhaal over natuurherstel snel buiten beeld, bijvoorbeeld waar al betekenisvolle, maar nog niet volledige, stappen zijn gezet. Het ministerie van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur en de provincies kunnen dit mogelijk meenemen bij de handreiking voor de volgende ronde natuurdoelanalyses.
De provincie beschikt over een uitgebreid en nog verbeterend monitoringssysteem en volgt daarmee de ontwikkeling van de natuur en de effecten van herstelmaatregelen nauwlettend. De provincie heeft informatie uit deze monitoring niet in het rapport opgenomen. De Ecologische Autoriteit adviseert daarom om de resultaten van de monitoring in toekomstige rapporten wel steeds mee te nemen in de analyses. Zo kan de provincie haar conclusies over de natuurontwikkeling beter onderbouwen.

Advies over de natuurdoelanalyse voor de eerste cyclus
Uit de natuurdoelanalyse blijkt dat de natuur in Willinks Weust onder druk staat door verdroging en teveel stikstofdepositie. Ook de waterkwaliteit en het gebrek aan verbinding met omliggende natuur vormen een probleem voor het natuurgebied. De Ecologische Autoriteit ziet dat er recent veel maatregelen zijn genomen in Willinks Weust en onderschrijft dat deze maatregelen een belangrijke bijdrage leveren aan duurzaam natuurherstel.
De Ecologische Autoriteit concludeert echter ook dat het nodig is aanvullende maatregelen te nemen omdat waarschijnlijk nitraat- en sulfaatrijk water in het natuurgebied terecht komt. Bovendien ontbreekt een duidelijk beeld van de invloed van de steengroeves op de waterhuishouding en de natuur en is nog niet voldoende bekend of de uitgevoerde maatregelen het gewenste effect hebben. De Ecologische Autoriteit adviseert dan ook om onderzoek uit te voeren voor beter inzicht in de hydrologie en om zo snel mogelijk effectieve aanvullende maatregelen te kunnen nemen. Daarbij moet zowel worden gekeken naar maatregelen binnen als buiten het natuurgebied. Zo kan de provincie voorkomen dat de natuur verder achteruitgaat en komt het bereiken van de natuurdoelen dichterbij.