Olaf van Velthuijsen
werkgroepsecretaris
Het Natura 2000-gebied Markiezaat, ten zuidwesten van Bergen op Zoom, bestaat grotendeels uit het Markiezaatsmeer. Het Markiezaat is sinds het in 1983 werd afgesloten van de Oosterschelde steeds meer verzoet. Het gebied heeft veel overgangen: van nat naar droog, van zoet naar zout, van voedselarm naar voedselrijk en van kaal naar begroeid. Door deze variaties komen veel verschillende vogels op het gebied af, zoals de lepelaar, kluut, strandplevier, kleine zwaan en wintertaling.
Met natuurdoelanalyses beoordelen provincies of bestaande en geplande maatregelen voldoende zijn om de instandhoudingsdoelen voor Natura 2000-gebieden te realiseren. Waar nodig worden deze analyses aangevuld en opnieuw voorgelegd aan de Ecologische Autoriteit. Noord-Brabant is de eerste provincie die een aanvulling ter beoordeling heeft ingediend.
Hoofdpunten uit het advies
Advies over de aanvulling op de natuurdoelanalyse
In de aanvulling geeft de provincie aan de eerdere conclusie voor een aantal vogelsoorten aan te passen. De aangepaste conclusies komen daarmee overeen met het eerdere advies van de Ecologische Autoriteit. Het gaat om de vogelsoorten kluut, bontbekplevier en strandplevier. De Ecologische Autoriteit kan zich vinden in deze aanpassingen, omdat de beschikbare kennis nog onvoldoende is om met zekerheid vast te stellen dat de instandhoudingsdoelen voor deze soorten en habitattypen worden gehaald.
Voor de vogelsoorten grauwe gans, brandgans, krakeend, slobeend en kleine zwaan blijft de provincie bij haar eerdere beoordeling. De aanvulling bevat hiervoor extra informatie over verspreiding, trends en de kwaliteit van het leefgebied. De Ecologische Autoriteit schrijft in haar advies dat ze deze onderbouwing overtuigend vindt.
De Ecologische Autoriteit concludeert dat met de aanvulling belangrijke stappen zijn gezet om de natuurdoelanalyse voor Markiezaat te verbeteren. Wel worden enkele aanbevelingen meegegeven om de kwaliteit van onderbouwingen nog verder te verbeteren. Het gaat hier onder meer om het consequent vermelden van gebruikte bronnen en verwerken van alle mogelijk relevante maatregelen. Tegelijkertijd blijft het nodig om kennis over de kwaliteit van het leefgebied, trends en oorzaken van achteruitgang in het algemeen verder te vergroten, zodat maatregelen beter kunnen worden gericht en de besluitvorming over Natura 2000-doelen verder kan worden versterkt.
Advies over de natuurdoelanalyse
Het Markiezaat is een Vogelrichtlijngebied. Dit betekent dat bepaalde vogelsoorten in het gebied een speciale bescherming genieten. Ze gebruiken het Markiezaat om te broeden, naar eten te zoeken, te rusten en te overwinteren. De natuurdoelanalyse geeft aan dat het leefgebied van veel beschermde vogelsoorten in het Markiezaat onder druk staat. De achteruitgang hangt deels samen met de verzoeting van het Markiezaat.
De Ecologische Autoriteit adviseert uit te werken welke problemen in het gebied door verschillende drukfactoren en voor de verschillende beschermde vogelsoorten belangrijk zijn. Kijk hierbij goed naar het effect van verzoeting en naar hoe soorten het Markiezaat gebruiken: als broedgebied, rust- en slaapplaats of als foerageergebied en ook naar de relatie met aangrenzende Natura 2000-gebieden in de zuidwestelijke delta. Maak hiervoor beter gebruik van beschikbare informatie en doe aanvullend onderzoek. Zo komt er meer inzicht in noodzakelijke aanvullende maatregelen.
Verder adviseert de Ecologische Autoriteit de goede maatregelen die in de natuurdoelanalyse staan, zoals de begrazing, het aanleggen van broedeilanden en het aanpassen van het peilbeheer voort te zetten.